Disney ma na swoim koncie kilkadziesiąt świetnych animacji, które bawią zarówno dorosłych jak i dzieci. Nie trzeba chyba wspominać o bajkach takich jak „Piękna i bestia”, „Królewna Śnieżka” czy „Śpiąca królewna”, które cieszą od lat, warto jednak skupić się i na nowszych animacjach. Przedstawiamy zatem jedne z najpopularniejszych bajek Disneya.
• Herkules
• Tarzan
• Zakochany kundel
• Mulan
• Dzwonnik z Notre Dame
• Mała syrenka
Herkules
Film ten zachwyca nie tylko świetną i bardzo dowcipną fabułą, ale także wartką akcją oraz przemyślaną kompozycją odwołującą się do mitologii greckiej. Poznajemy Herkulesa w momencie narodzin i porwania go z Olimpu, aż do momentu kiedy osiąga pełnoletność. Przez cały czas Herkules musi udowadniać, że zasługuje na miano boga i herosa, a także musi sprostać wielu wyzwaniom — od pojedynków z potworami po emocjonalne konflikty związane z poczuciem wyobcowania. Podstępny Hades, bóg podziemi, czyha na swojego bratanka i dokłada wszelkich starań, by utrudnić mu życie, wykorzystując do tego celu zarówno mitologiczne bestie, jak i ludzkie słabości.
Charakterystyczny styl wizualny „Herkulesa” przypomina starożytne greckie malarstwo wazowe, co nadaje produkcji oryginalny charakter. Muzyka autorstwa Alana Menkena — twórcy ścieżek dźwiękowych do wielu hitów Disneya — wzbogaca narrację o gospel i pop, tworząc niezapomniane numery muzyczne. Postać Meg, cyniczny i niezależny żeński bohater, stanowi świeże podejście do klasycznych księżniczek Disneya.
Tarzan
Ten film animowany jest interpretacją na temat poszukiwania własnej tożsamości ujętą w piękne ramy przygodowej opowieści. Wspaniale pokazana przyroda, miłość do zwierząt sprawiają, że to naprawdę ciepła i wzruszająca historia. Dorosłych ona bawi, a dzieci zachwyca dzięki uniwersalnym dylematom dotyczącym tego, kim naprawdę jesteśmy i gdzie jest nasze miejsce.
Technologiczne osiągnięcia w animacji sprawiły, że sceny w dżungli — z charakterystycznymślizgiem Tarzana po lianach — wyglądają spektakularnie i dynamicznie. System zwany „Deep Canvas” pozwolił na stworzenie trójwymiarowych tła w dwuwymiarowej estetyce, co rewolucjonizowało sposób przedstawiania środowiska naturalnego w animacji. Ścieżka dźwiękowa Phila Collinsa przyniosła filmowi Oscara i podkreśliła emocjonalne momenty, towarzysząc dojrzewaniu głównego bohatera.
Zakochany kundel
To świetna opowieść miłosna z psami w roli głównej. Jedna z najbardziej romantycznych scen to ta, w której pieski jedzą spaghetti — obecne filmy romantyczne powinny brać z niej przykład! „Zakochany kundel” jest historią prawdziwego mezaliansu, który popełnia spanielka Bella zakochując się w zwykłym… kundlu o imieniu Włóczęga. Dzieci, które kochają zwierzęta, na pewno będą wniebowzięte, dorośli natomiast będą mieli prawdziwą rozrywkę obserwując kontrast między uporządkowanym życiem Belle a wolnością Włóczęgi.
Film stanowi jeden z pierwszych przykładów animowanej opowieści romantycznej skierowanej głównie do młodszej widowni, która prezentuje miłość w sposób czysty i pozbawiony patosu. Scena restauracyjna przy włoskim akompaniamencie stała się ikoną kultury popularnej, wielokrotnie parodiowaną i cytowaną. Reżyserskie decyzje dotyczące przedstawienia podziałów klasowych — przez pryzmat psiej społeczności — subtelnie wprowadzają małych widzów w bardziej złożone tematy społeczne. Warto zwrócić uwagę na zabawę z dzieckiem, która może być inspirowana postaciami z tego filmu podczas przygód na świeżym powietrzu.
Mulan
Mulan wygrywa jeśli chodzi o oryginalne bajki Disneya, nie wpisuje się bowiem w kanon dotychczasowych bohaterek. W męskim przebraniu Mulan rusza na wojnę i stawia czoła Hunom, a także własnym słabościom, udowadniając że odwaga nie zna płci. Mamy zatem tu i walkę z przeznaczeniem, próbę oszukania losu, a także miłość, która jest nieodłącznym motorem wszystkich bajek Disneya.
Bohaterka ta przełamuje stereotypy dotyczące ról kobiet, stając się aktywną uczestniczką wydarzeń, a nie bierną księżniczką oczekującą na ratunek. Film subtelnie porusza tematy związane z konfucjańską etyką — od szacunku dla rodziców po obowiązek wobec państwa — i ukazuje konflikty wynikające z niemożności pogodzenia indywidualnych pragnień z tradycyjnymi oczekiwaniami. Postać smoka Mushu wprowadza element komediowy, równoważąc poważniejsze wątki narracyjne, a sceny treningowe i bitewne prezentują spektakularne sekwencje akcji rzadko spotykane w ówczesnych produkcjach Disneya.
Dzwonnik z Notre Dame
Film ten podejmuje trudny temat akceptacji społecznej, kalectwa, wielkich życiowych wyborów i stanowi jedną z najbardziej dojrzałych tematycznie propozycji studia. Qasimodo, kaleki syn Cyganki, zakochuje się w pięknej Esmeraldzie i choć do tej pory żyje praktycznie w zamknięciu, postanawia wyjść do ludzi. Film na pewno wzruszy i skłoni do refleksji nawet najmłodszych widzów, ze względu jednak na bardziej złożoną tematykę polecany jest raczej dla starszych dzieci.
Wątek sędziego Frollona — postaci opętanej obsesją i wewnętrznymi konfliktami moralnymi — przedstawia psychologiczne zniuansowanie rzadko spotykane w animacjach familijnych. Architektura katedry Notre Dame została odwzorowana z imponującą dokładnością, a sekwencje muzyczne — w szczególności „Hellfire” — poruszają kontrowersyjne motywy pożądania i grzechu. Mimo pozornie ciemniejszej tonacji, film niesie uniwersalne przesłanie o tym, że prawdziwe piękno kryje się w sercu, nie w zewnętrznych atrybutach.
Mała syrenka
Trudno wymieniając filmy Disneya nie wspomnieć o „Małej syrence”, która wspaniale oddaje bogactwo podwodnego świata wraz ze wszelkimi żyjątkami. Mała syrenka Ariel zakochuje się w księciu i pragnie pozbyć się swojego syreniego ogona, poświęcając dla tego celu swój najcenniejszy dar — głos. Jej prośbę spełnia w końcu władca mórz, jej ojciec Tryton, po dramatycznych wydarzeniach dowodzących siły jej uczuć. Podobnie jak w innych animacjach Disneya i tutaj występuje wiele pięknych scen takich jak przemiana syreniego ogona w ludzkie nogi, zachwyt głównej bohaterki nad faktem, że jest już w pełni istotą ludzką. Warto też wspomnieć, że ta opowieść zasłużyła sobie na dwa Oscary i miano hitu.
Film ten zainicjował renesans animacji Disneya w latach 90., wyznaczając nowe standardy zarówno pod względem jakości animacji, jak i złożoności muzycznej. Postacie poboczne — od neurotycznego kraba Sebastiana po przebiegłą czarownicę morską Ursulę — stały się niezapomnianymi elementami kultury popularnej. Ariel, jako pierwsza nowoczesna księżniczka Disneya, charakteryzuje się ciekawością świata i niezależnością, co odróżnia ją od wcześniejszych, bardziej pasywnych bohaterek. Ścieżka dźwiękowa Alana Menkena i Howarda Ashmana — zwłaszcza piosenka „Part of Your World” — definiuje aspiracje i marzenia głównej bohaterki, tworząc emocjonalny rdzeń całej narracji.
Wymienione filmy animowane są kroplą w morzu wielkich możliwości wytwórni Disneya. Wybrane opowieści należą jednak bez wątpienia do najbardziej rozpoznawalnych i cenionych, a już na pewno do takich, które każde dziecko chętnie i bez znudzenia obejrzy, odkrywając za każdym razem nowe warstwy znaczeniowe i emocjonalne. Każda z tych produkcji wniosła coś unikalnego do kanonu animacji — od przełamywania stereotypów po innowacje technologiczne — i dlatego pozostają aktualne mimo upływu lat.
